વ્યાજમુક્ત (હલાલ) નફો કમાવવાની ૩ શ્રેષ્ઠ રીતો

૧. મુરાબહા (Murabaha – Cost Plus Profit)
મુરાબહા એ કોઈ લોન નથી પણ ‘ખરીદ-વેચાણ’ (Trading) છે. જ્યારે કોઈને વેપાર માટે માલ કે વસ્તુની જરૂર હોય ત્યારે રોકાણકાર તેને રોકડ પૈસા આપવાને બદલે તે વસ્તુ જાતે ખરીદી લે છે.
કેવી રીતે કામ કરે છે?
રોકાણકાર વસ્તુ ખરીદીને તેના પર પોતાનો વ્યાજબી નફો ઉમેરીને ગ્રાહકને ઉધાર (હપ્તેથી) વેચે છે. ગ્રાહકને ખબર હોય છે કે મૂળ કિંમત કેટલી છે અને નફો કેટલો છે.

૨. મુદારબા (Mudarabah – Partnership of Labor)
આમાં એક પક્ષ ‘માલધણી’ (Investor) હોય છે અને બીજો પક્ષ ‘મુદારિબ’ (Working Partner) હોય છે જે મહેનત કરે છે.
નફાની વહેંચણી:
નફો હંમેશા અગાઉથી નક્કી કરેલી ટકાવારી (Percentage) માં વહેંચાય છે (દા.ત. 60-40%). દર મહિને ફિક્સ રકમ (દા.ત. 10,000/-) નક્કી કરવી એ વ્યાજ છે અને તે હરામ છે.
નુકસાનની સ્થિતિ:
જો ધંધામાં નુકસાન થાય, તો આર્થિક નુકસાન માત્ર રોકાણકાર ભોગવે છે, જ્યારે મહેનત કરનારની મહેનત એળે જાય છે (જો તેની કોઈ ભૂલ ન હોય તો).

૩. મુશારકા (Musharaka – Joint Venture)
આમાં બંને પક્ષો પોતાની મૂડી (પૈસા) રોકે છે અને બંને કામ કરી શકે છે અથવા એક પક્ષ માત્ર રોકાણ કરે છે.
મહત્વના નિયમો:
૧. નફો નક્કી કરેલી ટકાવારી મુજબ વહેંચાય છે.
૨. નુકસાન હંમેશા રોકાણના પ્રમાણમાં જ વહેંચવું પડે છે (Capital Investment Ratio).
૩. ‘સ્લીપિંગ પાર્ટનર’ (જે કામ નથી કરતો) તે તેના રોકાણના હિસ્સા કરતા વધુ નફો ન લઈ શકે.